BİR HİCAZ VE KAZIM KOYUNCU

Hicaz makamı La notasında karar kılan ve do#, si♭ notaları ile karakteristik özelliğini kazanan Türk müziğinde fazlasıyla kullanılan bir makamdır. Güneydoğu Anadolu’da uzun havalarda, hoyratlarda; Ege’de zeybeklerde ve bozkırda bozlaklarda sıkça kullanılır. Karadeniz türkülerinde ise kendine has tınısıyla en güzel örneklerini dinlemek mümkündür.

Hepimizin bildiği, o meşhur, “Bir hicaz şey ettirelim mi?” diyerek Kazım Koyuncu’nun söylemeye başladığı “Divane Aşık Gibi” türküsü Trabzon Maçka yöresine ait, hicaz makamında bir türküdür. Yine hemen hemen aynı nota dizimine sahip, Kazım Koyuncu’dan dinlenmeye alışılagelmiş olduğumuz “Ben Seni Sevdiğimi” türküsü de bir hicazdır. Esasında bu türküler Maçkalı Hasan olarak bilinen Hasan Tunç’a aittir. Bununla beraber bu türküler bir bakıma Kazım Koyuncu ile özdeşleşmiş durumdadır. Onun sesiyle çınlar birçoğumuzun kulağında, tıpkı diğer birçok Karadeniz türküsü gibi.

7 Kasım 1971 yılında Artvin, Hopa’da doğmuştur Kazım Koyuncu. 26 Nisan 1986 yılında "Çernobil Faciası" yaşandıktan sonra içmiş midir çayından, havasından suyundan kapmış mıdır radyasyon bilinmez, 2005 yılında kanser sebebiyle; diktirdiği ceketlerle daha veremeden şiirlerini, söyleyemeden türkülerini göçüp gitmiştir bu dünyadan. Özellikle Doğu Karadeniz müziğinin ülke genelinde tanınmasında ve Lazcanın bir dil olarak yaşamına devam etmesinde büyük pay sahibidir.

Denizin Çocukları anlamına gelen Zuğaşi Berepe grubu Mehmedali Barış Beşli ve Kazım Koyuncu önderliğinde kurulmuş ve Karadeniz rock müziği kavramının ortaya çıkaran gruptur. Lazca olarak seslendirdikleri türküler bölgedeki Lazca müzik ihtiyacını karşılamakla kalmamış Lazcanın kaybolmasının önüne geçmiştir. 1995 yılında ilk albümünü çıkaran grup doksanların sonunda dağılmıştır. Kazım Koyuncu askere gidip geldikten sonra ilk solo albümünü çıkarmış ve kariyerine bu şekilde devam etmiştir.

Yıllar yılı müziğiyle, duruşuyla bir dünya insanı olmuş barışa, sevgiye, insanlığa bağlılığıyla yaşamıştır. Yeri gelince “koyverdun gittin beni” diyerek hüzün teline sürmüştür kemençenin yayını yeri gelince “uy aha” diyerek omuzlara hareket vermiştir. Sadece Hopa, Karadeniz değil tüm Türkiye sesiyle meşk etmiştir Kazım Koyuncu’nun. Öyle ki hiç anlamadığımız Lazca şarkılara eşlik etmeye çalışırken bulmuşuzdur kendimizi zaman zaman. Kazım Koyuncu’nun ifadesiyle:

“Bir şey ürettim ben, üç beş kişilik değil, sevgi denen şey herhâlde. Bütün dünyanın, bütün toprakları hepimizindir. Bütün şarkılar, dünyadaki tüm insanlarındır, tüm topraklar da memleketimizdir.”

Sanat Hukuku Enstitüsü

Proje Direktörü

Stj. Av. Doğan Arslan